Phần mềm, dữ liệu và tài sản trí tuệ trở thành tài sản cho thuê tài chính từ ngày 15/8/2026

Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đã ban hành Thông tư số 31/2026/TT-NHNN quy định về hoạt động cho thuê tài chính của công ty tài chính tổng hợp và công ty cho thuê tài chính, thay thế Thông tư số 26/2024/TT-NHNN. Văn bản có hiệu lực thi hành từ ngày 15/8/2026 và được báo chí xếp vào nhóm chính sách kinh tế mới của tháng 8 năm 2026.

Thay đổi lớn nhất nằm ở danh mục tài sản cho thuê. Bên cạnh máy móc, thiết bị và các động sản truyền thống, Thông tư 31 bổ sung nhóm phương tiện vận tải, trong đó tàu biển chỉ áp dụng đối với tàu vận tải biển nội địa, và nhóm quyền tài sản gồm phần mềm, quyền khai thác, tài sản trí tuệ và dữ liệu (Thùy Liên, 2026). Với quy định này, doanh nghiệp công nghệ đang nắm giữ phần mềm hoặc kho dữ liệu có giá trị nhưng thiếu bất động sản để thế chấp có thể bán quyền tài sản cho công ty cho thuê tài chính rồi thuê lại chính tài sản đó, vừa tiếp tục sử dụng tài sản trong hoạt động kinh doanh vừa có thêm nguồn vốn trung và dài hạn.

Dưới góc độ pháp luật dân sự, quy định mới cụ thể hóa Điều 105 và Điều 115 Bộ luật Dân sự năm 2015, theo đó tài sản bao gồm vật, tiền, giấy tờ có giá và quyền tài sản, còn quyền tài sản là quyền trị giá được bằng tiền, bao gồm quyền tài sản đối với đối tượng quyền sở hữu trí tuệ và các quyền tài sản khác. Khi quyền tài sản trở thành đối tượng của hợp đồng cho thuê tài chính, thực tiễn áp dụng sẽ phải trả lời các câu hỏi về định giá tài sản vô hình, về phương thức chuyển giao quyền giữa các bên và về việc xử lý tài sản khi bên thuê không thực hiện đúng nghĩa vụ thanh toán. Những câu hỏi này gắn trực tiếp với pháp luật về giao dịch bảo đảm và pháp luật về sở hữu trí tuệ, hai lĩnh vực đang được giới luật học trong nước quan tâm nghiên cứu.
Thông tư 31 còn nâng mức khoản cho thuê tài chính giá trị nhỏ từ không quá 100 triệu đồng lên không quá 400 triệu đồng, xóa bỏ mức trần 500 triệu đồng đối với khoản cho thuê được xét duyệt bằng phương tiện điện tử, đồng thời nâng ngưỡng tổng dư nợ mà bên thuê phải cung cấp thông tin về người có liên quan từ 0,5% lên 1% vốn tự có của bên cho thuê.

Đối với người học và người nghiên cứu luật, các quy định mới nêu trên là chất liệu thực tiễn cho các môn học về tài sản, hợp đồng và pháp luật ngân hàng. Khoa Luật Trường Đại học Tôn Đức Thắng sẽ tiếp tục theo dõi và giới thiệu các văn bản hướng dẫn thi hành khi được ban hành.

Nguồn tham khảo

Báo Pháp luật Việt Nam. (2026, ngày 1 tháng 8). Loạt chính sách mới có hiệu lực từ tháng 8/2026. https://baophapluat.vn/loat-chinh-sach-moi-co-hieu-luc-tu-thang-8-2026.html

LuatVietnam. (2026). Thông tư 31/2026/TT-NHNN quy định hoạt động cho thuê tài chính của công ty tài chính. https://luatvietnam.vn/tai-chinh/thong-tu-31-2026-tt-nhnn-quy-dinh-hoat-dong-cho-thue-tai-chinh-cua-cong-ty-tai-chinh-440099-d1.html

Thùy Liên. (2026, ngày 10 tháng 7). Từ 15/8/2026: Được dùng tài sản số để cho thuê tài chính; bỏ trần 500 triệu khi duyệt online. Tin nhanh chứng khoán. https://www.tinnhanhchungkhoan.vn/tu-1582026-duoc-dung-tai-san-so-de-cho-thue-tai-chinh-bo-tran-500-trieu-khi-duyet-online-post393786.html

VietnamPlus. (2026, ngày 1 tháng 8). Loạt chính sách kinh tế mới có hiệu lực từ tháng 8 năm 2026. https://www.vietnamplus.vn/loat-chinh-sach-kinh-te-moi-co-hieu-luc-tu-thang-8-nam-2026-post1126732.vnp